Afganistan birçoklarının belleÄŸinde savaÅŸ demek. Bugün 30 yaşında olanlar doÄŸduklarında ne zaman biteceÄŸi belli olmayan bir savaÅŸ baÅŸlamıştı orada. Hafızalarda kazınmış olan Afganistan resimlerinde mutlaka savaşın, ölümün, yoksulluÄŸun izleri olmuÅŸtur.
Bir önceki yazımda ifade ettiÄŸim gibi oraya gitmeden önce benimde hayalimde bir Afganistan vardı ve merak ettiÄŸimde birçok soru vardı orası ile ilgili.
Afganistan beni birçok açıdan ÅŸaşırttı.
Benim burada anlatacaklarım takdir edersiniz ki mekân olarak yalnızca baÅŸkent Kabil ile zaman olarak ta yalnızca birkaç günden ibaret idi. Bu nedenle anlatacaklarım Afganistan gerçeklerinin tamamını elbette kapsamaz.
İşte yaÅŸadıklarım ve gitmeden önce kafamda oluÅŸmuÅŸ olan soruların cevapları;
Afganistan’a Afgan Havayolları ile gittik.
Ankara’dan kalkan uçakta ilk dikkat çekici farklılık erken gelen oturur mantığı idi.
Biletinizde yazılı olan numaraya değil boş bulduğunuz yere oturuyorsunuz.
Bu benim için ÅŸaşırtıcı idi çünkü ilk kez karşılaşıyordum uçaklarda bu uygulamaya.
Ama uçakta ikram ÅŸu ana kadar gördüÄŸüm en güzel ve bol ikram idi.
İlk izlenimim bozuk organizasyon fakat misafirperver.
Kabile varış 4,5 saat.
Havaalanı eski fakat yenisi inşa ediliyor.
Kabil etrafı yüksek daÄŸlar ile çevrili düz bir ovaya kurulmuÅŸ. Nüfusu 4 milyon civarında. Ülkenin toplam nüfusu 34 milyon.
Milli geliri 600 Dolar civarında.
BaÅŸkent Kabil’de 3 adet 5 yıldızlı otel var. Bir tanesinde lüksün sınırı yok. Bu da beni ÅŸaşırttı.
Güvenlik kesinlikle endiÅŸe verici deÄŸil. Sokaklarda hayat normal bir ÅŸekilde sürüyor. Çarşı Pazar açık. Sokakta yürümek, halkın arasına karışmak ve alışveriÅŸ yapmak mümkün. Tabiî ki bir miktar ekstra dikkat her zaman gerekli neticede farklı bir ülkedesiniz.
Sokaktaki insanların Türklere bakışı olaÄŸanüstü.
Türklere ayrı bir saygılılar.
Sokakta çekinmeden taşınabilen ender bayraklardan biridir Türk bayrağı dediler.
Türk askerleri oldukça çok seviliyor ve onlara duyulan güven diÄŸer ülke askerleri ile karşılaÅŸtırılamayacak kadar fazla.
Bu durum Türk halkına duyulan güvenin ve sevginin yansımasıdır diye açıklıyorlar bu duyguları.
Sokakta yöresel kıyafetlerle dolaşıyorlar. Ancak kıyafet sınırlaması yok. Herkes istediÄŸi gibi dolaÅŸabiliyor sokaklarda fakat tabiî ki ülke ÅŸartlarını dikkate almak koÅŸulu ile.
Kadınlar sosyal hayatın hemen her safhasında varlar.
Hastanede doktor, sekreter, hemÅŸire ya da personel,
Televizyon stüdyosunda çalışan bayan elemanlar, TV spikeri vs.
AlışveriÅŸ yerlerinde çalışan elemanlar, otellerde resepsiyon görevlisi vs. Olmadıkları yerlerde var tabiî ki kadın trafik polisi, asker vs görmedim.
Kadınlar sokaklarda tek başlarına dolaşabiliyorlar yanlarında kocaları ya da başka bir erkek olmadan.
Ülkede kredi kartı ile alışveriÅŸ mümkün deÄŸil çünkü kredi kartı henüz ülkede geçersiz.
İşsizlik aşırı.
İnsanların çalışacağı sanayi, fabrika vs yok. Devlet memurluÄŸu ve bazı özel sektör iÅŸleri dışında tarımsal ağırlıklı bir ülke.
Hastaneleri bizimkilerle kıyaslanamayacak düzeyde. Bizim yaklaşık 40 yıl önceki halimiz denebilir. 40 yıl geriye gidin bizde saÄŸlık iÅŸleri hastaneler vs nasıl çalışıyorsa Afganistan’da durum ÅŸu an o.
Devlet hastaneleri ücretsiz. Ama hiçbir imkâna sahip deÄŸil.
Son 5 yılda baÅŸkent Kabil’de 100 civarında özel hastane ve klinik açılmış.
SaÄŸlıkta yeni bir yapılanmanın içerisine girmiÅŸler ve Türkiye den de bu alanda çok yardım bekliyorlar.
Tıp Fakültesi yalnızca 1 tane.
Her yıl 400 civarında merkezi sınavla öÄŸrenci alıyor ama ülkenin doktor açığı kapanacak gibi deÄŸil.
Doktorların aylık devletten aldıkları maaş 50 dolar civarında.
Ülkede etin kilosu 5 dolar.
Türkiye’de toplu konut ayarındaki evlerin orada kirası 500 dolar.
Rakamlar gelirler, giderler insanın kafasını karıştırıyor.
SaÄŸlık ülkenin en önemli sorunlarından biri.
Ülkede Estetik Cerrahi uzmanı yok.
Bu program sırasında Afganistan da ki tek Estetik Cerrahi uzmanı bendim.
Afganistan’ın estetik cerraha ihtiyacımı var denebilir ama Estetik Plastik Cerrahinin ne demek olduÄŸunu bilenler için bu soru geçersiz. Çok fazla sayıda estetik cerrahi uzmanına ihtiyaçları var.
Afganistan beni şaşırttı.
YoksulluÄŸun ve zenginliÄŸin zirvesinin bir arada yaÅŸabildiÄŸi ÅŸimdiye kadar gördüÄŸüm en farklı ülke.
İnanılmaz misafirperverler.
Türklere tahminlerin ötesinde bir güven ve sevgi var.
Bu ülkede Türk olmak, Türkiye den olmak bir ayrıcalık.
Türk doktorlarına Dünyanın en iyi doktoru gözüyle bakıyorlar.
Çok mazlumlar, çok onurlular.
Bu kadar savaşın, bu kadar yoksulluÄŸun ortasında insanca yaÅŸamanın mücadelesini veriyorlar.
Farklı bir ülke Afganistan.